Karmadharay Samas Odia - Information That We Want

Monday, 17 October 2016

Karmadharay Samas Odia

କର୍ମଧାରୟ
( Karmadharay Samas )


          ବିଶେଷଣ ଓ ବିଶେଷଣପଦକୁ ନେଇ ଯେଉଁ ସମାସ ହୋଇଥାଏ, ତାହାକୁ କର୍ମଧାରୟ ସମାସ କୁହନ୍ତି । ଏହି ସମାସର ’ସମସ୍ତପଦ’ ରେ ପରପଦର ଅର୍ଥ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ରହେ ।
          ଉଦାହରଣ – (୧) ପୂର୍ବପଦ ବିଶେଷଣ, ପରପଦର ବିଶେଷ୍ୟ –
                                ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଟେ ଚନ୍ଦ୍ର ( Purna Ate Chandra ) – ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ( Purnachandra )
                                ରକ୍ତ ଅଟେ ଅମ୍ୱର ( Rakta ate amabara ) – ରକ୍ତାମ୍ୱର ( Raktambara )
                                ଡେଙ୍ଗା ଅଟେ ଗଛ ( Denga Ate gacha ) – ଡେଙ୍ଗାଗଛ ( Denga gacha )
                                ଚିରା ଅଟେ କନା ( Chira Ate kana ) – ଚିରାକନା ( Chirakana )
                                ନୀଳ ଅଟେ ଆକାଶ ( Nila ate akasa ) – ନୀଳଆକାଶ ( Nila Akasa )
                                ସୁ ଅଟନ୍ତି ପୁରୁଷ ( Su atanti Purusa ) – ସୁପୁରୁଷ ( Su purusa )
                                ଶୁଖିଲା ଅଟେ କାଠ ( Sukhila ate katha ) – ଶୁଖିଲା କାଠ ( Sukhila katha )
                                (ମହତୀ) ମହା ଅଟେ ବାତ୍ୟା ( Maha ate batya ) – ମହାବାତ୍ୟା ( Mahabatya )
          ସେହିପରି ମୁକ୍ତବାୟୁ ( Muktabayu ), ବୃଦ୍ଧଲୋକ ( Brudhaloka ), ସଜ୍ଜନ ( Sajanna) , ନୀଳୋତ୍ପଳ ( Nilotpala ), ସ୍ୱାୟତ୍ତଶାସନ ( Swayatasasana ), ଫଳନ୍ତିଗଛ ( falantigacha ), ଉଡାଜାହାଜ ( Udajahaja ), ପୋଡ଼ାତିଅଣ ( Podatiana ), ସଫାଲୁଗା ( Safaluga ), ମଧୁରମାଛ ( Madhuramacha ), ଉଡନ୍ତାଥାଳିଆ ( Udanta thalia ), ପ୍ରିୟମିତ୍ର (priya mitra ), କସରାବଳଦ ( Kasara balada ) ଇତ୍ୟାଦି ।
୨.       ଉଭୟ ପୂର୍ବପଦ ଓ ପରପଦ ବିଶେଷଣ; ଅର୍ଥାତ୍ ଦୁଇଟି ବିଶେଷଣ ପଦର ମିଳନରେ ଏହି ସମାସ ମଧ୍ୟ ହୋଇଥାଏ ।
          ଯଥା – ଯେ ରୁଦ୍ର ସେ ସୁନ୍ଦର ( Je rudra se sundara ) – ରୁଦ୍ରସୁନ୍ଦର ( Rudrasundara )
                    ଯେ ଭୀମ ସେ କାନ୍ତ ( je bhima se kanta ) – ଭୀମକାନ୍ତ ( Bhimakanta)
ସେହିପରି ଚଲାଖଚତୁର ( Chalakha Chatura ), ନୀଳଲୋହିତ ( Nilalohita )(ଶିବ) ମୃଦୁମନ୍ଦ ( mrudumanda ), ସଦାସିଧା ( Sadasidha ), ମୋଟାବାଙ୍ଗରା ( Motabangara ) ଇତ୍ୟାଦି ।
୩.       ଦୁଇଟି ବିଶେଷ୍ୟପଦର ମିଳନରେ କର୍ମଧାରୟ ( Karmadharaya) ସମାସ –
                    ଯେ ରାଜା ସେ ଋଷି ( Je Raja Se rushi ) – ରାଜର୍ଷି ( Rajarshi )
                    ଯେ ଦେବ ସେ ଋଷି ( Je deba se rushi ) – ଦେବର୍ଷି ( Debarshi )
                    ସେହିପରି ବିପ୍ରର୍ଷି ( Biprasi ), ବ୍ରହ୍ମର୍ଷି ( Brahmarsi)।

Read More

No comments:

Post a comment